Piticu su fàmini in s’annu doxi!
Sa genti po papai andàt a su sartu po circai erba e Casteddu fiat prena de genti disisperada e famia chi, circhendi agiudu, fatuvatu si moriat in s’arruga.
Stòria
Read More
Stòria de Sardìnnia – Pisa, Gènova, is giugis.
Carlo Di Bella. Sa Sardìnnia, in custu tempus, teniat un’economia agropastorali: arrica meda de messarìtzia de loris de messadura, produsiat fintzas binu e nci fiant ortus chi portànt matas de olia, figuera, mela etc. S’allevamentu fiat de bacas, porcus e brebeis lassaus lìberus in su sartu de is biddas, chi no fiat arricu meda de cussòrgias po is brebeis comenti a oi, ma arricu de padentis mannus, chi portànt matas mannas de ìlixi, de suèrgiu, de arroli.
Stòria de Sardìnnia – Is giudicaus (Su guvernu e sa sociedadi)
Carlo Di Bella. Su guvernu de is giudicaus, a comenti a cussu de sa parti manna de s’Europa de su tempus, fiat unu guvernu sennorili: est a nai ca, in d-unu cuntestu de predomìniu aristocràticu sustantziali, nci fiat una classi de lìberus e una de serbidoris. A is prus personis de importu ddis narànt donnus, e parit giustu a pensai ca custus nòbilis fessint cussas famìlias chi si fiant fatas meris, po continuidadi o truncamentu, in su tempus de s’indipendèntzia pigada de Bisàntziu.
S’ecuinòtziu de atòngiu in Santa Cristina de Paulle.
Su fueddu “ecuinòtziu” ndi benit de su latinu: “aequa nox”, ca sa noti est longa cantu sa dii. Duas bortas a s’annu sa dii durat giustu doxi oras in totu sa Terra, su soli allùmiat is duus emisfèrius a sa pròpiu manera, ma sa diretzioni de sa luxi est a s’imbressi. In s’ecuinòtziu de atòngiu,…
Stòria de Sardìnnia – Is giudicaus (Is orìginis)
de Carlo Di Bella. Acabendi su poderi bizantinu in s’ìsula, po mori de sa cunchista araba de s’Àfrica de susu, sa Sardìnnia est abarrada isulada e megàt a fabricai, movendi de is maneras de guvernai bizantinas chi ddoi fiant innantis, formas originalis de istitutzionis polìticas indipendentis.
Storia de Sardìnnia – Su mediuevu sardu (Is bizantinus, Is morus)
de Carlo Di Bella. In su 534 p. C., su rennu vàndalu s’est arrutu asuta de is corpus de sa potèntzia militari de Giustinianu, imperadori bizantinu chi boliat, movendi de orienti, costituiri torra s’Impèriu Romanu. In s’òbera de cunchista cosa sua, s’imperadori est arrennèsciu a assugetai totu s’Àfrica de susu, is ìsulas Balearis, sa Sardìnnia, sa Còssiga, sa Sicìlia e parti de su cabu de bàsciu de s’Itàlia.
Stòria de Sardìnnia – Su mediuevu sardu (Presentada, Is vàndalus)
de Carlo Di Bella
No est fàcili a cumprendi is fatus de sa stòria sarda de su sèculu V a su sèculu X, in s’artu mediuevu, candu is vàndalus e is bizantinus ant ocupau s’ìsula e is arabus, infinis, dd’ant carrabulliada.
Carlo Cattaneo, un’amigu de sa Sardìnnia.
Carlo Cattaneo, susteniat sa federatzioni de stadus lìberus, is “Stadus Unius d’Itàlia” (…) is “Stadus Unius d’Europa” che istitutzioni po donai paxi…
Su Cristianèsimu in Sardìnnia.
Massimo Madrigale. su cristianèsimu est lòmpiu in Sardìnnia in su sèculu I p.C. po mori de giudeus disterraus giai cunvèrtius a sa religioni cristiana.
Su 28 de abrili 1794: sa dii de s’aciapa
Totindunu su pòpulu si furriat: trumas pesant a Casteddu de susu, is campanas de is apendìtzius de Stampaxi, Lapola e Biddanoa arrepicant…